Иргэний үнэмлэхээ өөрөө барьчихаад түүнийгээ нотариатаар батлуулдаг, цахим үнэмлэх, тоон гарын үсэг нэртэй хэдий ч цаасаар нотолж байж төрийн үйлчилгээ авдаг систем иргэдийг бухимдуулдаг. Тиймээс нотариатын үүрэг чиглэлийг тодорхой болгож, улсын бүртгэл нь батлаад тамгалчихсан , төр нь бүртгээд авчихсан материалыг дахин баталгаажуулахыг халах шаардлагатай байна.

 Угтаа бол нотариат  иргэдийг ямар нэг залилан мэхлэлт, санхүүгийн алдагдалд орох, шударга бусаас сэргийлэх , цаашлаад төрийн үйлчилгээ авахад баталгаа болдог , хуулиар зөвшөөрсөн эрсдэлээс хамгаалах бүхий тогтолцоо. Гэвч Монгол улсад энэ үйлчилгээ хэт хавтгайрч , иргэдийн цаг хугацаа, хэтэвчнээс “шимэгчилдэг “ хэрэггүй шахам үйлчилгээ болж хувираад байна.Эцсийн дүндээ бичиг баримтыг хуурамчаар үйлдсэн эсэхийг тогтоодог нэг ч нотариат байхгүй , зөвхөн бичиг баримтын хуулбар цаасан дээр тамга дарж, мөнгө хураадаг  төдий үндсэн үүрэг чиглэлийн дагуу ажилладаггүй нотариатын газруудыг татан буулгах шаардлагатай гэж иргэд үзэж байна.

Хууль зүй дотоод хэргийн яамнаас мэдээлсэнээр нийслэлийн хэмжээнд одоогоор 190 нотариарт албан ёсны зөвшөөрөлтэй байна. Тодруулбал Сүхбаатар дүүрэгт 42, Чингэлтэй дүүрэгт 38, Баянголд 36, Баянзүрх пдүүрэгт 27 , СХД-т 21, Хан-Уул ддүрэгт 18, Налайх , Багануур, Багахангайд нийт 7 нотариат үйл ажиллагаа явуулдаг байна. Мэргэжлийн хүмүүсийн үзэж байгаагаар  зайлшгүй тохиолдолд нотариатаар баталгаажуулдаг байж болно. Тэгвэл нотаратын газруудыг халах, үйл ажиллагааг нь зогсоох асуудал байж болохгүй, харин үйл ажиллагаа  чиглэлийг илүү тодорхой болгож өгөх ёстой гэж үздэг. Үндсэндээ ямар бичиг баримтыг наториатаар батлах, батлахгүйг ялгаж салгадаг болох шаардлагатай гэсэн үг юм.

Угтаа бол Монгол улс цахим үндэстэн болж байгаагаа зарлаж , е-mongolia гэх томоохон платформыг хөгжүүлж төрийн үйлчилгээ ч цахим руу шилжиж байгаа. Гэтэл энэ мэтээр улсын бүртгэл нь батлаад тамгалчихсан , төр нь бүртгээд авчихсан материалыг дахин баталгаажуулсан дампуу системийг халах, үүрэг чиглэлийг тодорхой болгох шаардлагатайг санууллаа.

Энэ онд хөдөлмөр эрхлэлтийг дэмжих долоон хөтөлбөр хэрэгжүүлж байгаагийн нэг нь Эмэгтэйчүүдийн хөдөлмөр эрхлэлтийг дэмжих хөтөлбөр юм.

Тус хөтөлбөрт дараах иргэн, аж ахуйн нэгж, байгууллага хамрагдана:

Иргэн:

• 2.1. Ажилгүй эмэгтэйчүүд;
• 2.2. Гэртээ бага насны хүүхдээ асран хүмүүжүүлж буй эмэгтэйчүүд;
• 2.3. Хөгжлийн бэрхшээлтэй эмэгтэйчүүд;
• 2.4. Хувиараа хөдөлмөр эрхэлж буй эмэгтэйчүүд;
• 2.5. Жирэмсэн, хөхүүл хүүхэдтэй эмэгтэй;
• 2.6. Өрхийн орлогоо нэмэгдүүлэх хүсэлтэй эмэгтэйчүүд.

Аж ахуйн нэгж, байгууллага:

• 2.7. Мэргэжлийн сургалтын байгууллага;
• 2.8. Ажил олгогч байгууллага

Хүүхэд харах үйлчилгээний төв байгуулахад санхүүгийн дэмжлэг үзүүлэх:

• Хүүхэд харах үйлчилгээ зохион байгуулах, эрхлэхийг хүсэж байгаа иргэнд хүүхэд харах үйлчилгээний хуулийн дагуу эрх бүхий байгууллагаас хүүхэд харах үйлчилгээ эрхлэх зөвшөөрөл авч, хэрэгжүүлэх боломжтой талаар мэдээлэл өгнө.
• Хүүхэд харах үйлчилгээний төв байгуулах хүсэлтэй, Хүүхэд харах үйлчилгээний тухай хууль тогтоомжийн шаардлагыг хангасан, энэ хөтөлбөрийн 2.1-2.6-д заасан иргэний боловсруулсан төслийг хэрэгжих үндэслэлийг харгалзан шалгаруулж, 10.0 хүртэл сая төгрөгийн эргэн төлөх нөхцөлтэй санхүүгийн дэмжлэгийг 36 сарын хугацаатайгаар нэг удаа олгоно.
• Аймаг, дүүргийн хөдөлмөр эрхлэлтийн байгууллага нь жил бүрийн дөрөв болон есдүгээр сард төсөл сонгон шалгаруулалтыг зохион байгуулах бөгөөд санхүүгийн дэмжлэгт хамрагдах хүсэлт гаргасан иргэдийг бүртгэн төслүүдийг хүлээн авч сонгон шалгаруулна.

Нэр бүхий 2 бөхөөс допингийн төрлийн эм бэлдмэл илэрсэн талаар өмнө нь мэдээллэж байсан. Тэгвэл Монголын Үндэсний Бөхийн Холбооны тэргүүлэгчдийн хурал 2022 оны тавдугаар сарын 9-нд болов. Тус хурлаар дараах шийдвэрүүдийг гаргажээ.

Үүнд:

1. Бөхийн барилдааны дүрмийн зөвлөлөөр хэлэлцэн шийдвэрлэсэн Үндэсний бөхийн барилдааны дүрмийг 100 хувийн саналаар батлав.
2. Ёс зүйн дүрмийг 100 хувийн саналаар хэлэлцэн баталсан.
3. Бөхийн өмсгөлийн хэм хэмжээг шалгагчаар улсын начин С.Багахүү, улсын начин С.Батсуурь, аймгийн арслан Т.Сүрэнжав нарыг томилон ажиллуулахаар 100 хувийн саналаар батлав.
4. Нэр бүхий аймгийн арслан цолтой есөн бөхийн санал, хүсэлтийг хэлэлцэн улсын баяр наадамд гурав, дөрөв давсан амжилтыг аймаг, цэргийн цолтнуудын эрэмбэд тооцож буйг 88.2 хувийн саналаар хүчингүйд тооцов. Шинэчилсэн эрэмбийг 2022 оны тавдугаар сарын 25-наас мөрдөхөөр тогтлоо.
5. Ёс зүйн зөрчил гаргасан Баян-Өлгий аймгийн арслан Э.Тамираа, Баянхонгор аймгийн харцага Ж.Дэлгэрсайхан, Завхан аймгийн харьяат, сумын заан Ё.Гантулга, Д.Доржсүрэн, Архангай аймгийн харьяат, сумын заан О.Баяржаргал нараас ирсэн уучлалт, хүсэлтийг хэлэлцэн барилдах эрхийг 100 хувийн саналаар сэргээж, цаашид бөхийн жудгаа эрхэмлэж, ёс жаягтай байхыг хатуу сануулахаар тогтов.
6. Допингийн явцын шинжилгээнд зөрчил гаргасан нэр бүхий хоёр бөхийн барилдах эрхийг “Үндэсний бөхийн барилдааны дүрэм”-д заасны дагуу дөрвөн жилээр 100% саналаар хасжээ.
7. Дөрөвдүгээр сарын 23-нд болсон Сонгинохайрханы хишиг барилдаанд ёс зүйгүй үйлдэл гаргасан аймгийн арслан Б.Батсайханы барилдах эрхийг 94.1 хувийн саналаар зургаан сараар хасахаар тогтсон байна.